Dyfodol Pêl-droed: Rhyfeddol gyda Masnach Deg

Mae’n hollol arswydus sut mae modd i bethau bod mor syml ac agored ac i ddarparu cymorth i amryw o bobl trwy nifer o wahanol ddulliau, ond dewiswn y llwybr mwyaf cymhleth. Rydych yn sefyll mewn ciw yn y stadiwm er mwyn prynu peint braf i anghofio trafferthion saethwr y gwrthwynebwyr. Ar ôl i chi brynu eich cwrw, rydych yn gofyn i ble aeth eich arian. Yn ôl pob tebyg ‘nunlle arwyddocaol.

Beth yw diben hyn? Yr ateb syml yw Masnach Deg. Mae Masnach Deg yn symudiad rhyngwladol a gynrychiolwyd gan y Sefydliad Masnach Deg. Gweithiai Masnach Deg yn uniongyrchol gyda busnesau, prynwyr ac ymgyrchwyr er mwyn sicrhau telerau masnachu deg i ffermwyr a gweithwyr. Yn y system Masnach Deg y marc Masnach Deg Rhyngwladol yw’r ardystiad amlycaf a mwyaf cydnabyddedig yn y byd; gallwch ei weld ar dros 4,500 o gynhyrchion. Hynny yw, os brynwch chi gynnyrch Masnach Deg yn hytrach nac un arferol, fe fydd y bobl sydd wedi gweithio’n hynod o galed i gynhyrchu’r cynnyrch yn sicr o isafswm yn ogystal ag yn ennill premiwm sy’n gallu cael eu hail-fuddsoddi yn y cymunedau lleol.

 

Mae’n ddadleuol pam nad yw Clybiau Pêl-droed yn dewis gwerthu cynhyrchion Masnach Deg, oherwydd maent ar gael ar led bron ym mhobman ac mae ganddynt nifer o fuddion. Y clwb proffesiynol cyntaf i werthu peli Masnach Deg oedd Brentford FC, ond er hyn nid yw’n ddigon. Mae angen i fwy o dimoedd gwneud safiad a chymryd y cam nesaf fel y gwnaeth Brentford. Beth gaiff eu gwerthu yn y clybiau pêl-droed? Cwrw, Coffi, Siocled, Creision a wyddoch chi beth, mae yna ffurfiau Masnach Deg o’r rhain sy’n blasu’r un fath, os na’n gwell.

I ddweud y gwir mae un clwb wedi gwneud yn ardderchog dros Fasnach Deg ac maent wedi cyflawni llawr er eu bod nhw mewn safle isel yn y byd pêl-droed Prydeinig. Er nad ydynt wedi’u cadarnhau yn glwb pêl-droed Masnach Deg, maent yn gwisgo gwisgoedd Masnach Deg ac yn chwarae gyda pheli Masnach Deg. Nid oes modd i Genesis FC cael eu dosbarthu’n Glwb Pêl-droed Masnach Deg hyd nes bod y Sefydliad Masnach Deg yn ysgrifennu meini prawf ynghylch hyn, ond ni ddylai fod yn bell i ffwrdd. Mae’r tîm hwn wedi gwneud ymdrech i gefnogi Masnach Deg serch eu bod ond yn chwarae ym Mhrif Adran Cynghrair Gogledd Swydd Gaerlŷr. Sut mae clybiau bach fel yr un hwn yn gallu cyflawni hyn ond nad yw’r rhai mawr? Mae modd iddynt, ond mae angen yr ewyllys arnynt.

Felly os gall clybiau bach sy’n chwarae pêl-droed ar lawr gwlad (sy’n fwy na thebygol o gau ac ennill dim elw) gwneud cyfraniad i Fasnach Deg mae’n amlwg bod y clybiau mawr yn dangos bod masnach Deg yn ddibwys iddynt. Mae’r ffordd y mae clwb yn ymateb i Fasnach Deg yn gallu dweud llawer amdanynt. Yn gadarnhaol, bydd y timoedd sy’n cefnogi Masnach Deg (proffesiynol neu ar lawr gwlad) yn anfon neges i fyny. Os bod mwy o dimoedd yn cefnogi Masnach Deg,  r unig ganlyniad yw amrywiaeth o sicrwydd niferus.

Felly dewch i ni ystyried beth fyddai’r prif gynghreiriau’n edrych fel os oeddent yn addasu eu systemau i werthu cynhyrchion Masnach Deg. Mae’r Stadiwm Emirates yn cynnal 60,000 gefnogwyr yn wythnosol, pob eiliad caiff 2000 o beintiau eu harllwys, sy’n golygu ar ôl 90 munud a hanner amser, mae modd arllwys cyfanswm o 210,000 o beintiau. Os bod pob peint gwerth £3, dyna £630,000 wedi codi o un gêm. Mae hyn yn golygu os mai cwrw Masnach Deg oedd yn cael eu gwerthu byddai’r gweithwyr a wnaeth cynhyrchu’r cwrw yn gallu dianc rhag tlodi a chychwyn cynlluniau i gynorthwyo trigolion eraill yn y gymuned. Yn gyffredinol rydym yn cydnabod nad yw cynhyrchion Masnach Deg ond yn sicrhau nifer o fuddion i’r gweithwyr ond mae’n rhywbeth moesol hefyd. Efallai eich bod yn meddwl bod hyn yn rhyfedd ond gallwch chi helpu. Os bod eich plentyn chwarae pêl-droed llawr gwlad, awgrymwch i’r hyfforddwr ynghylch defnyddio gwisg Masnach Deg a phêl Masnach Deg. Os bod llawer o dimoedd bach a llawer o ymgyrchwyr yn cefnogi’r syniad ac yn cyfrannu at Fasnach Deg, cyn hir fe fydd y timoedd mawr a’r cwmnïoedd yn sylweddoli beth sy’n gywir.

Dyma ychydig o gysylltiadau defnyddiol:

http://www.fairtrade.org.uk/

http://fairtradewales.org.uk/

http://www.balasport.co.uk/

http://fairtradewales.com/fairtrade-in-football-a-football-fans-campaign-to-change-the-beautiful-game

https://www.change.org/en-GB/petitions/make-football-fair-trade

 

Gan Ethan Inkler

 

Darllen mwy ar